Hoe werkt mestonderzoek bij kippen?

Bij mestonderzoek wordt verse mest onder de microscoop bekeken op wormeieren en coccidiose-oöcysten, en die worden geteld volgens een vaste methode. Het resultaat wordt uitgedrukt in eieren of oöcysten per gram, zodat je weet of behandelen nodig is.

Hoe stuur je mest van je kippen op voor onderzoek?

Verpak de verse mest in een ziplockzakje en stop dat in een tweede zakje om lekkage te voorkomen. Een brievenbuspakketje of gewone envelop volstaat. Een monster mag rustig vijf dagen onderweg zijn mits het koel en goed verpakt is verstuurd.

Hoe vers moet de mest zijn voor een betrouwbaar onderzoek?

Zo vers mogelijk. Bij warmte kunnen wormeieren binnen een paar uur al beginnen te ontwikkelen of uitkomen. Nachtmest die je 's ochtends opvangt en koel bewaart is ideaal. Koeling houdt de telling meerdere dagen betrouwbaar.

Is een negatieve mestuitslag een garantie dat er niets aan de hand is?

Nee. Een negatieve uitslag betekent dat er op dat moment niets is aangetroffen. Wormen leggen niet continu eieren, dus een enkele negatieve uitslag sluit een lichte belasting niet volledig uit. Bij aanhoudende twijfel is een herhaling na enkele weken verstandig.

Hoeveel mest heb je nodig voor mestonderzoek bij kippen?

Een klein beetje ter grootte van een duimtop is voldoende, zolang het vers is en goed gemengd. Meer mest maakt de uitslag niet betrouwbaarder. Versheid en goede menging wegen zwaarder dan de hoeveelheid.

Hoe werkt mestonderzoek voor kippen

mestonderzoek bij kippen wormen en coccidiose

Hoe werkt mestonderzoek voor kippen

Mestonderzoek bij kippen werkt door verse mest onder de microscoop te bekijken op wormeieren en coccidiose-oöcysten, en die te tellen volgens een vaste methode. Niet alleen óf er iets in de mest zit telt mee, maar hoeveel, uitgedrukt in eieren of oöcysten per gram. Zo weet je zwart op wit of behandelen echt nodig is, in plaats van te gokken.

Wat zit er in de mest van een kip met wormen of coccidiose?

Van links naar rechts, haarworm, spoelworm, oöcysten

In de eerste plaats kijk ik naar wormeieren. Grote spoelworm, kleine spoelworm, haarworm en lintworm hebben elk een eigen vorm en grootte onder de microscoop, en je herkent ze als je weet waar je op moet letten. Dat maakt ook uit, want niet elk ontwormingsmiddel werkt tegen elke worm. Een uitslag die ook de soort benoemt, helpt je dus een stuk verder dan alleen “er zijn wormen.”

Daarna kijk ik naar coccidiose-oöcysten. Die komen bij vrijwel elke kip voor in kleine hoeveelheden, dat is gewoon normaal. Het gaat erom hoeveel. Een piek in oöcysten, zeker in combinatie met wisselende, slijmerige of waterige mest, is een signaal dat er iets moet gebeuren.

Tot slot let ik op de algemene consistentie van het monster. Want als er geen parasitaire belasting is maar de mest toch afwijkt, vertelt dat ook iets, en dan kijk ik met je mee naar wat er wél aan de hand kan zijn.

Ik werk hierin volgens een werkwijze die is afgestemd met een dierenarts en die aansluit bij hoe het in de dierenartsenpraktijk wordt gedaan.

Hoe verzamel je mest voor een mestonderzoek bij kippen?

Dit is het allerbelangrijkste stukje, want een slecht monster geeft een onbetrouwbare uitslag, hoe goed de microscoop ook is.

Zo doe je het goed.

krant onder mestplank voor het opvangen van kippenmest — Leg ’s avonds een schone krant onder de mestplank. De nachtmest valt er los op, zonder contact met strooisel of grond.

verse kippenmest opvangen op krant voor mestonderzoek — De volgende morgen kan je het zo oprapen met een boterhamzakje om je hand

Kippen poep verzamelen voor mestonderzoek — Raap de volgende ochtend de mest op. Van meerdere kippen door elkaar als je wilt weten hoe het met de groep staat (dit noemen we een mengmonster), apart als er één kip is die je specifiek wilt bekijken.

Kippenmest doorkneden voor een goed mengmonster voor mestonderzoek — Kneed de mest even kort door tot een gelijkmatige massa en alle mest heel goed gemengd is.

Hoe stuur je een mestmonster op voor mestonderzoek?

kippenmest in ziplockzakje verpakken voor opsturen — Verpak de mest extra in een ziplockzakje of een tweede zakje eromheen.

Makkelijker dan je denkt. Een brievenbuspakketje werkt prima, maar ook in een gewone envelop komt het monster goed aan, mits je het goed hebt ingepakt in dubbele ziplockzakjes.

De post is de post, er kan een dag vertraging bij komen. Geen paniek, dat is echt geen probleem. Een monster mag een paar dagen onderweg zijn, zolang het bij vertrek goed vers en koel was ingepakt. Zodra het monster hier binnenkomt, kijk ik het binnen 24 uur na.

In de zomer wil de dhl wel eens wat betrouwbaarder zijn dan postnl, vooral nu ze wat minder vaak gaan bezorgen.

Uitslag mestonderzoek — De officiële uitslag krijg je na het controleren van de mest.

Wat staat er in de uitslag van een mestonderzoek bij kippen?

Je krijgt van me een duidelijke uitslag met het aantal eieren of oöcysten per gram, om welke soort het gaat, en concreet advies over wat de logische vervolgstap is. Geen vage bewoordingen, maar iets waar je echt iets mee kunt.

Is er niets gevonden, dan heb je in elk geval parasieten uitgesloten. Dat is ook een uitslag waard, want als een kip toch niet lekker in haar vel zit, kun je dan verder kijken naar een andere oorzaak.

Is de uitslag verhoogd, dan kun je gericht handelen, afhankelijk van een aantal factoren, want we kijken niet alleen naar de uitslag, maar ook zeker naar je kip en hoe deze functioneert.
Na een behandeling is een herhaalonderzoek na tien tot veertien dagen verstandig, zodat je weet of het ook echt effect heeft gehad. Hierop krijg je bij ons dan ook een korting binnen de zes weken.

Herhalings mestonderzoek voor kippen

Wil jij meer lezen over wormen, parasieten, of mestonderzoeken?

Ik ben geen dierenarts. Alles wat je hier leest is gebaseerd op mijn studie, praktijkervaring en een werkwijze die is afgestemd met een dierenarts. Bij twijfel of bij ernstige klachten raad ik altijd aan een dierenarts te raadplegen.

Bronnen

Merck Veterinary Manual, Parasitology in Veterinary Practice
Western College of Veterinary Medicine, University of Saskatchewan, Quantitative Faecal Flotation — McMaster technique
Alabama Cooperative Extension System, How to Collect Chicken Droppings for a Parasite Exam
PMC, peer-reviewed studies on McMaster faecal egg counts in laying hens

Heb je een korte vraag over een zieke kip? Ik help je graag, app mij gerust.

Ontdek direct Mestonderzoek kippen, Gezondheidsproducten of lees mijn artikelen over gezondheid en ziektes en hoe je je kippen kunt ondersteunen.