Kippen houden in een woonwijk: wat mag, welke regels gelden en hoe pak je het aan
Kippen houden in een woonwijk of stadstuin is populairder dan ooit. En dat is niet zo gek. Verse eitjes uit eigen tuin, vrolijk getok op de achtergrond, minder keukenafval en natuurlijke ongediertebestrijding — wie wil dat nou niet? Maar voordat je enthousiast een kippenhok bestelt, is het slim om te weten wat wel en niet mag in jouw gemeente. In dit artikel lees je alles over de regels, de beste kippenrassen voor een woonwijk, hoe je overlast voorkomt en wat je nodig hebt om goed te starten.
Mag je kippen houden in een woonwijk?
Ja, in de meeste Nederlandse gemeenten mag je gewoon kippen houden in je achtertuin of stadstuin zonder vergunning. De belangrijkste voorwaarde is dat je geen overlast veroorzaakt. Denk aan geluidsoverlast door hanen, stankoverlast door een vies hok of problemen met ongedierte als je niet regelmatig schoonmaakt.
De regels staan in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) van jouw gemeente. Die kun je eenvoudig opzoeken via de website van je gemeente of via overheid.nl. Bekijk die altijd even voordat je begint, want de regels verschillen per gemeente. In de ene gemeente is alles toegestaan zolang er geen klachten zijn, in de andere gelden strikte regels over aantal dieren of afstand tot de erfgrens.
Huur je je huis? Controleer dan ook je huurcontract. Sommige verhuurders verbieden het houden van dieren in de tuin, ook kippen.
Waarom kiezen steeds meer mensen voor kippen in de stad?
Kippen houden in een achtertuin of rijtjeshuis is niet meer voorbehouden aan mensen met een boerderij. Steeds meer stadsbewoners en woonwijkbewoners ontdekken hoe toegankelijk het is. Er zijn een paar goede redenen waarom de populariteit blijft groeien.
Verse eieren zijn de meest genoemde reden. Je weet precies wat je kippen eten, hoe ze leven en wat er in die eieren zit. Dat geeft een goed gevoel. Daarnaast eten kippen veel keukenrestjes op groenterestjes, broodkruimels, gekookte pasta waardoor je minder afval hebt. Ze helpen ook bij ongediertebestrijding: slakken, larven, muggen en andere insecten staan hoog op het menu van een hongerige kip.
Voor kinderen is het houden van kippen ook bijzonder waardevol. Ze leren waar eten vandaan komt, hoe ze voor dieren zorgen en wat verantwoordelijkheid betekent. Kleine, tamme kippenrassen zoals Serama’s zijn daarvoor ideaal ze zijn klein, zacht en laten zich makkelijk oppakken.
Hoeveel kippen mag je houden in een woonwijk?
Er is geen landelijk vastgesteld maximum voor het aantal kippen in een woonwijk. De ruimte die je hebt bepaalt hoeveel kippen je op een verantwoorde manier kunt houden. In een kleine stadsachtertuin van bijvoorbeeld 30 tot 50 m² kun je prima twee of drie kippen houden. Zo hebben ze gezelschap, want kippen zijn sociale dieren die niet goed gedijen als ze alleen zijn én voldoende ruimte om te scharrelen.
Hoe meer ruimte, hoe beter. Kippen die krap zitten vervelen zich sneller, gaan eerder pikken en worden vaker ziek. Houd daar rekening mee als je meer kippen wilt.
Hoeveel ruimte heeft een kip nodig?
Een goede vuistregel voor ruimte per kip:
Voor het nachthok reken je minimaal 0,5 tot 1 m² per kip, afhankelijk of je een krielkip of een “groter” formaat kip hebt. Dit is de slaapruimte waar ze ’s nachts veilig zitten. Voor de ren of uitloop reken je minimaal 3 tot 5 m² per kip. Dit is de dagelijkse scharrelruimte.
Kleinere kippenrassen zoals Serama’s, Zijdehoenders of Hollandse krielen hebben iets minder ruimte nodig dan grote rassen. Maar ook voor kleine kippen geldt: hoe meer ruimte, hoe beter ze gedijen. Kippen met voldoende bewegingsvrijheid zijn gezonder, vrolijker en gaan elkaar minder snel pikken.
Houd ook rekening met de winter. Als je kippen bij vorst of regen niet altijd los in de tuin kunt laten, moet de ren groot genoeg zijn om ze ook dan comfortabel te laten bewegen.
Mag je een haan houden in een woonwijk?
Dit is de vraag waar de meeste discussie over is en terecht. Een haan kraait. Niet alleen bij zonsopgang, maar ook midden op de dag en soms zelfs ’s nachts als hij iets hoort. Dat kan voor buren erg storend zijn, zeker als ze dicht naast je wonen.
Sommige gemeenten verbieden het houden van hanen in dichtbebouwde gebieden expliciet in de APV. Andere gemeenten laten het toe zolang er geen klachten zijn. Controleer dus altijd eerst de regels van jouw gemeente.
Wil je toch graag een haan? Overleg dan vooraf met je directe buren. Een haan in een goed geïsoleerd nachthok kraait later en zachter. Je kunt ook het licht in het hok ’s ochtends beperken hanen kraaien eerder als het licht wordt. Maar wees eerlijk: helemaal stil krijg je een haan nooit. Als je buren lichtslaper zijn of kleine kinderen hebben, is een haan in een woonwijk meestal geen goed idee.
Voor de eieren heb je trouwens geen haan nodig. Hennen leggen ook zonder haan prima eieren alleen zijn die eieren dan onbevrucht en worden er geen kuikens uit geboren.
Welke kippenrassen zijn geschikt voor een woonwijk?
Niet elk kippenras is even geschikt voor een kleine achtertuin. Voor een woonwijk kies je het beste voor kleine, rustige rassen die weinig lawaai maken en niet te veel ruimte nodig hebben. Dit zijn de rassen die ik zelf zou aanraden:
Serama — het kleinste kippenras ter wereld. Ze wegen tussen de 250 en 500 gram, zijn ontzettend tam en zoeken graag contact met mensen. Ze maken wel geluid maar dat draagt minder ver dan bij grote rassen. Ideaal voor een kleine stadstuin.
Zijdehoen — een zachtzinnig, pluizig ras dat bekend staat om zijn rustige karakter. Zijdehoenders zijn minder goede vliegers, wat handig is in een kleine tuin. Ze leggen niet veel eieren maar zijn geweldig als huisdier.
Chabo — een compacte Japanse krielkip met een vriendelijk karakter. Ze nemen weinig ruimte in en zijn relatief stil.
Hollandse kriel — een ouderwets, robuust krielras dat goed past bij het Nederlandse klimaat. Vriendelijk en niet te luidruchtig.
Sabelpootje — opvallend door zijn bevederde poten. Rustig van karakter en klein van formaat. Let wel op: bevederde poten hebben droge ondergrond nodig.
Baardkriel — een gezellig, vriendelijk ras dat goed omgaat met kinderen. Klein van stuk en niet te luidruchtig.
Bekijk ook mijn uitgebreide artikel over kleine kippenrassen voor in de tuin als je wilt vergelijken welk ras het beste bij jouw situatie past.
Onze keuze: Serama’s in een stadstuin
Zelf houd ik Serama’s in onze eigen stadstuin in Apeldoorn. Kleine, vrolijke mini-kipjes met elk een eigen karakter. Ze hebben niet veel ruimte nodig, zijn makkelijk tam te maken en de kinderen zijn er dol op. Het geluid dat ze maken draagt minder ver dan je misschien verwacht. En elke ochtend even kijken hoe ze erbij zitten is een fijn begin van de dag.
Ik koos bewust voor een ras dat past bij onze kleine tuin en onze buren. Dat is precies waar ik je bij wil helpen: kippen houden op een manier die past bij jóúw situatie.
Hoe voorkom je geur- en geluidsoverlast?
Een schoon hok is de basis van alles. Niet alleen voor de gezondheid van je kippen, maar ook voor de relatie met je buren. Dit zijn de belangrijkste maatregelen:
Ververs het strooisel minimaal één keer per week. Gebruik absorberende bodembedekking zoals hennepvezel, vlas of zand. Strooi af en toe wat lavameel of stalpoeder in het hok om luchtjes te binden. Plaats het hok niet pal tegen de schutting van de buren, wat afstand scheelt veel. Kies een rustig kippenras dat niet overdreven luidruchtig is. Houd voer goed afgesloten zodat je geen ratten of muizen aantrekt.
Geur is het grootste punt van discussie bij kippen in een woonwijk. Een goed schoongehouden hok ruikt nauwelijks. Een hok dat wekenlang niet schoongemaakt wordt ruikt wel degelijk. Dat is jouw verantwoordelijkheid als kippenhouder.
Wat als je buren klagen over je kippen?
Goede afspraken maken goede buren. Overleg vooraf als je van plan bent kippen te houden. Leg uit hoe je geur en geluid gaat beperken. De meeste buren zijn bereid mee te denken als je het gesprek op tijd aangaat.
Mocht er toch een klacht komen, neem die dan serieus. Ga het gesprek aan, kijk wat je kunt verbeteren en handel ernaar. Bij herhaalde klachten kan de gemeente ingrijpen en je dwingen om je toom aan te passen of zelfs weg te doen.
Één tip die ik altijd geef: geef je buren af en toe een doosje verse eieren. Dat doet meer dan je denkt.
Wat heb je nodig om te starten?
Dit is het minimum om verantwoord te beginnen met kippen in een woonwijk:
Een stevig, tochtvrij kippenhok met zitstok en legnest. Een veilige ren of afgezette scharrelruimte waar roofdieren niet in kunnen. Voer- en waterbakken die stabiel staan en makkelijk schoon te maken zijn. Goed kippenvoer voor kippen is legkorrel de basis, aangevuld met grit voor de spijsvertering. Absorberende bodembedekking zoals hennepvezel of zand. Lavameel of stalpoeder tegen geurtjes. Middelen tegen parasieten zoals vogelmijten of bloedluis preventief behandelen is altijd beter dan curatief. Dagelijkse routine: even kijken of iedereen er goed bij zit, water verversen en voer controleren.
Bekijk voor de gezondheidsproducten ook mijn webshop daar vind je wat ik zelf gebruik en wat ik vertrouw.
Veelgestelde vragen over kippen houden in een woonwijk
Mag je kippen houden zonder vergunning?
Ja, meestal wel. In de meeste gemeenten heb je geen vergunning nodig zolang je geen overlast veroorzaakt en je aan de APV houdt.
Zijn kippen geschikt voor een kleine tuin?
Zeker, zeker als je kiest voor kleine rassen zoals Serama’s, Zijdehoenders of Hollandse krielen. Die hebben genoeg aan een klein hok en een beperkte ren.
Hoe voorkom je ruzie met buren?
Overleg vooraf, kies een rustig ras, houd het hok schoon en plaats het hok slim in je tuin — niet pal naast het terras van de buren.
Mag je kippen houden in de stad?
Ja, zolang je zorgt voor voldoende ruimte, geen overlast veroorzaakt en de regels van je gemeente volgt.
Kun je kippen houden in een rijtjeshuis?
Ja, mits je tuin groot genoeg is en je de kippen voldoende scharrelruimte geeft. Begin met twee of drie kleine kippen en kijk hoe het bevalt.
Heb je een haan nodig voor eieren?
Nee. Hennen leggen ook zonder haan gewoon eieren. Alleen zijn die eieren onbevrucht — er komen dus geen kuikens uit.
Hoeveel eieren legt een kip per dag?
Dat verschilt per ras en per seizoen. Een goede leghen legt gemiddeld vijf tot zes eieren per week in de zomer. In de winter leggen de meeste kippen minder of stoppen tijdelijk.
Wat kost het om kippen te houden in een woonwijk?
De grootste investering is het hok en de ren. Daarna zijn de kosten beperkt: voer, strooisel en af en toe een gezondheidsproduct.
Lees meer
- wat kippen houden kost.
- Houten of kunststof kippenhok, waar kies je voor
- Welk merk kippenvoer is de beste?
- Bloedluis bestrijden, welke middelen kies je?
- Kleine kippenrassen voor in de tuin
Heb je vragen over jouw specifieke situatie, je tuin of welk ras het beste bij je past? Stuur me gerust een berichtje via WhatsApp, ik denk graag even met je mee.
Ik ben geen dierenarts. Alles wat je hier leest is gebaseerd op mijn eigen ervaring en kennis als kippenhouder.